Ana Sayfa > Sağlık Rehberi > Ses Kısıklığı

Ses Kısıklığı

Ses telleri gırtlak içerisinde bulunur. Sağ ve solda iki tane olan ses telleri hareketli organlardır ve birbirlerine doğru yaklaşıp ayrılırlar. Nefes alıp verme sırasında yanlara doğru açılırken konuşma esnasında birbirlerine doğru yaklaşır ve titreşim yaparlar.
Ses kısıklığı deyince genellikle sesin azalması veya hiç çıkmaması olduğu düşünülür ancak her türlü normalden farklı ses oluşumuna ses kısıklığı denir. Sesteki çatallaşmalar, titreşimler, boğuk ses ve diğer tüm ses değişikliğine ses kısıklığı denir.
Ses kısıklığı oluşturan çok sebep vardır. Bunlar arasında çok basit ve kendiliğinden dahi iyileşebilecek sebepler olduğu gibi ciddi ve tedavisinin büyük ameliyatlar olabileceği hastalıklar olabilir. Ses kısıklığına sebep olabilecek hastalıklar arasında şunlar sayılabilir:

  • -Larenjit (Gırtlak iltihabı)
  • -Ses tellerinde nodül,kist veya polip gibi iyi huylu kitleler
  • -Akciğer hastalıkları
  • -Ses teli hareketini sağlayan sinirlerin felci
  • -Alerji veya iltihaplara bağlı geniz akıntısı
  • -Mideden yukarı doğru asit kaçağının olması (reflü)
  • -Gırtlak ve çevresindeki dokuların tümörleri
  • -Ses telleri çevresine gelen darbeler
  • -Psikolojik sebepler
  • -Şeker hastalığı veya sinir sistemi hastalıkları gibi vücudun diğer bölgeleriyle birlikte ses telinide tutan hastalıklar

1-2 haftadan daha fazla süren ses kısıklıklarında, ses kısıklığı ile beraber nefes alma zorluğu, ağızdan kan gelmesi, yutma zorluğu veya boyunda kitle (şişlik) gibi şikayetlerde mutlaka doktora gidilmelidir.
Poliklinik şartlarında ses teli muayenesi ya larinks aynası denen ayna ile ya da endoskop adı verilen görüntülü yöntemle yapılır. Ses tellerinin görülmesinden sonra ses teli hareketleri kontrol edilir. Bu şekilde herhengi bir hareket kısıtlılığıda muayene edilebilecektir. Bazen bu yöntemlerle ses telleri yeterince muayene edilemez. Bu durumda direk laringoskopi ile gırtlak muayenesi yapılır. Bu işlem sırasında mikroskop kullanılarak daha ayrıntılı muayene yapılabilir. Direk laringoskopi yaparken lokal ya da genel anestezi gerekir.
Larenjit (ses teli iltihabı), nodül, polip, kist gibi hastalıklarda teşhis muayene ile konduğu için genel olarak tetkik yapmak gerekmez. Ses kısıklığı için yapılabilecek tetkikler arasında şunlar sayılabilir:

  • -Akciğer grafisi
  • -Sinüzit filmleri
  • -Alerji testleri
  • -Şeker hastalığı, tüberküloz gibi hastalıkların araştırılması
  • -Gırtlak bölgesinin bilgisayarlı tomografi veya manyetik resonansla incelenmesi
  • -Tümör görülürse biopsi alıp patolojide incelenmesi
  • -Ses teli sinirinin felcinde beyinle ilgili filmler


Ses kısıklığının tedavisi, ses kısıklığı yapan hastalığa göre değişir. Çünkü ses kısıklığı kendisi bir hastalık değil başka hastalıkların belirtisidir. Ses teli iltihabı genel olarak ilaç ile tedavi edilir. Nodül ve polip gibi hastalıklar için eskiden daha fazla ameliyat yapılmasına karşın, son yıllarda daha çok ses eğitimi ile tedavi edilmektedir. Hastanın sesini doğru kullanması nodül ve poliplerin küçülmesini ve ya yok olmasında yardımcı olmaktadır. Ses teli felçleri bazen tümör gibi hastalıklara bazende guatr ameliyatlarına bağlı olmaktadır. Eğer tümöre bağlıysa ilgili organın tedavisi gerekir. Guatr ameliyatı sırasında bazen ses teli siniri kesilebilir. Bu durumda bazı sinir ve kas ameliyatları yapılabilmektedir. Eğer ses kısıklığı gırtlağın kötü huylu bir tümörüne bağlıysa hasta ameliyatla tedavi edilir. Bu ameliyatta tümörün yaygınlığına göre gırtlağın bir kısmı veya tamamı çıkarılır. Ses fonksiyonu bu ameliyattan mutlaka etkilenir. Konuşma için bazı yardımcı yöntemler gerekebilir.
Ses kısıklığının olmaması veya olursa da kolay iyileşmesi için hastanın dikkat edeceği bazı durumlar vardır. Bunlara arasında şunlar sayılabilir:

  • -Sigara ve alkol kullanılmaması (sigaranın rolü çok daha fazladır)
  • -Sesin doğru tonda, kalınlaştırma ve inceltmeleri fazla yapmadan, kullanılması
  • -Çok uzun süre konuşmaktan kaçınılması
  • -Diaframı kullanarak, gırtlak kaslarını çok yormadan konuşulması
  • -Bol su içilmesi
  • -Boğaz temizleme hareketini yapmaktan kaçınılması
  • -Mideden asit kaçağın olan hastalar için akşam saatlerinde çay, kahve, kola, alkol alınmaması, mideyi dolduracak kadar yemek yenmemesi, yemek yiyip hemen yatılmaması, yüksek yastıkta yatılması
  • -Bulunduğunuz ortamın nemi ve ısısının uygun olması
  • Ses kısıklığı yapan hastalıklardan bazıları ameliyatla tedavi edilirler. Nodül, polip ve kistler ses terapisi ile düzelmemiş ise veye boyutları büyükse ameliyatla alınabilirler. Tümörler hemen hemen daima ameliyatla tedavi edilirler. Ses teli sinirlerinin felcinde de konuşmayı daha iyi hale getirmek için bazen amliyatlar yapılmaktadır. Bu ameliyatlarla ilgili bilgiler her hastalığın kendi bölümünde anlatılmaktadır.


 

Son Güncelleme Tarihi: 2013-12-13